Trong bối cảnh chuyển đổi số đang lan tỏa mạnh mẽ đến mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, Công đoàn Thanh Hóa không chỉ đồng hành cùng người lao động trong việc nâng cao năng lực nghề nghiệp mà còn tiên phong triển khai những sáng kiến thiết thực giúp nữ công nhân, người lao động thích ứng, tận dụng lợi thế của công nghệ số. Một trong những mô hình tiêu biểu, được đánh giá là đổi mới, gần gũi và hiệu quả chính là chương trình “Giờ giải lao số”. Sáng kiến này hướng trực tiếp tới nâng cao quyền năng số, bảo vệ quyền lợi và chăm lo toàn diện cho lao động nữ.

Liên đoàn Lao động tỉnh triển khai mô hình “giờ giải lao số” ứng dụng di động App Mobile Công đoàn Thanh Hóa cho đoàn viên, người lao động tại các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh

Hiện nay lao động nữ trên toàn tỉnh chiếm tỷ lệ hơn 70% trong các doanh nghiệp, đặc biệt tại khu công nghiệp và các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài. Cường độ công việc lớn, áp lực gia đình khiến họ ít có thời gian tham gia các lớp tập huấn truyền thống. Từ thực tế đó, Công đoàn Thanh Hóa xác định: mỗi phút nghỉ của công nhân đều có thể trở thành “khoảng thời gian vàng” để bồi dưỡng kiến thức và chăm lo đời sống tinh thần nếu được tổ chức khoa học và phù hợp. Nếu như trước đây, giờ giải lao của công nhân thường chỉ là khoảng thời gian ngắn để nghỉ ngơi, trò chuyện thì nay với sự hỗ trợ của tổ chức Công đoàn, những phút nghỉ ngắn ấy đã được “số hóa” thành không gian kết nối, học hỏi và lan tỏa tri thức. Chương trình “Giờ giải lao số” được Liên đoàn Lao động tỉnh Thanh Hóa triển khai thí điểm tại một số doanh nghiệp có đông công nhân lao động, trong đó phần lớn là nữ công nhân ngành giày da, may mặc - những đối tượng ít có điều kiện tiếp cận công nghệ hiện đại. Thông qua ứng dụng di động “Công đoàn Thanh Hóa”, công nhân có thể dễ dàng truy cập các video ngắn, bài viết, câu hỏi trắc nghiệm về pháp luật lao động, bình đẳng giới, kỹ năng số, chăm sóc sức khỏe, nuôi dạy con… chỉ trong 10-15 phút nghỉ giải lao. Mỗi nội dung được thiết kế sinh động, dễ hiểu, gần gũi với thực tế, giúp chị em “vừa nghỉ ngơi - vừa học hỏi - vừa giải trí” mà không cảm thấy khô khan hay gò bó. Những câu hỏi tương tác, các phần thưởng nho nhỏ cho người trả lời đúng đã khiến “Giờ giải lao số” trở thành hoạt động được công nhân mong chờ mỗi ngày.

Công nhân lao động Công ty TNHH giầy Aleron Việt Nam tham gia Diễn đàn truyền thông về bình đẳng giới và phòng chống bạo lực gia đình trong kỷ nguyên số

Cùng với đó, nội dung “Giờ giải lao số” còn lồng ghép kiến thức phòng chống bạo lực giới, xây dựng hạnh phúc gia đình, ứng xử văn hóa nơi làm việc, giúp chị em hiểu rõ hơn về giá trị bản thân và biết cách bảo vệ mình trong không gian mạng. Ở nhiều doanh nghiệp, Công đoàn cơ sở còn sáng tạo thêm các chuyên mục riêng cho lao động nữ như “Mẹo nhỏ cho ngày làm việc hiệu quả”, “Góc sức khỏe phụ nữ”, “Nữ công nhân thời 4.0”, tạo nên cộng đồng học tập tích cực và sẻ chia giữa các nữ đoàn viên.

Một điểm nổi bật của “Giờ giải lao số” là tính tương tác hai chiều. Thông qua nền tảng ứng dụng, người lao động có thể phản hồi, đặt câu hỏi, chia sẻ câu chuyện của mình để tổ chức Công đoàn tiếp nhận và hỗ trợ kịp thời. Nhiều vấn đề liên quan đến chế độ thai sản, làm thêm giờ, an toàn lao động, sức khỏe sinh sản đã được giải đáp ngay trong phần bình luận hoặc tại buổi đối thoại trực tiếp sau đó. Bên cạnh đó, “Giờ giải lao số” còn được kết hợp với các chương trình thực tế của Liên đoàn Lao động tỉnh tại doanh nghiệp như “Diễn đàn bình đẳng giới và phòng chống bạo lực gia đình”, “Tư vấn pháp luật cùng Công đoàn”, hay “Công nhân với chuyển đổi số”, tạo thành chuỗi hoạt động đồng bộ, gắn kết giữa tuyên truyền, giáo dục và chăm lo. Không chỉ giúp nữ công nhân tiếp cận công nghệ, mô hình này còn thúc đẩy tinh thần đoàn kết, gắn bó và xây dựng văn hóa số tích cực trong môi trường lao động.

Công nhân lao động Công ty TNHH giầy Aleron Việt Nam thể hiện tình huống tại Diễn đàn

Sau một thời gian triển khai “Giờ giải lao số” đã chứng minh hiệu quả rõ nét cả về nhận thức lẫn hành động của người lao động. Theo thống kê của một số Công đoàn cơ sở, có tới 80% công nhân nữ tham gia thường xuyên, trong đó nhiều người lần đầu tiên chủ động chia sẻ ý kiến, nêu kiến nghị thông qua nền tảng số. Nhiều doanh nghiệp đã nhân rộng mô hình, đưa “Giờ giải lao số” thành một phần trong kế hoạch truyền thông nội bộ và hoạt động nữ công thường kỳ. Nhiều chị em chia sẻ rằng, trước đây họ chỉ dùng điện thoại để nghe gọi hoặc mạng xã hội, nhưng nay đã biết cài ứng dụng Công đoàn, tham gia lớp học trực tuyến, đăng ký phúc lợi đoàn viên, tra cứu quyền lợi về bảo hiểm, thai sản, tiền lương…

Giờ giải lao số” là minh chứng sinh động cho tư duy đổi mới của Công đoàn Thanh Hóa trong giai đoạn chuyển đổi số. Mô hình vừa tận dụng tối đa thời gian nghỉ, vừa tạo ra những giá trị thực chất cho lao động nữ - từ tri thức pháp luật, kỹ năng số, phúc lợi đoàn viên đến sự tự tin và hạnh phúc nơi làm việc. Trong thời gian tới, khi được nhân rộng tại nhiều doanh nghiệp, sáng kiến này sẽ trở thành công cụ quan trọng góp phần xây dựng môi trường lao động an toàn, bình đẳng, tiến bộ, nơi mỗi nữ công nhân được quan tâm, được bảo vệ, được học tập và được hạnh phúc, đúng với mục tiêu mà Công đoàn Thanh Hóa đã đặt ra trên hành trình đồng hành cùng người lao động trong kỷ nguyên mới.

Đỗ Thúy Hà - TGNC