Sáng 5/4, 60 gia đình có con trong độ tuổi 10–18 đã tham gia “Ngày gắn kết cha mẹ và con” do Liên đoàn Lao động tỉnh Thanh Hóa phối hợp với Trung tâm Nghiên cứu và Đào tạo Phát triển Cộng đồng tổ chức tại Công ty TNHH Giầy Alena Việt Nam. Đây không phải một chương trình mang tính phong trào đơn thuần mà nó cho thấy cách tiếp cận mới của tổ chức công đoàn: đi vào chất lượng đời sống gia đình của người lao động.

Chương trình được thiết kế theo ba phần: hoạt động riêng cho trẻ, hoạt động riêng cho cha mẹ và phần tương tác chung. Tuy nhiên, điểm đáng chú ý không nằm ở cấu trúc, mà ở cách các nội dung được “làm mềm” để chạm vào những vấn đề rất cụ thể trong mỗi gia đình công nhân.

Các gia đình chụp ảnh lưu niệm tại “Ngày gắn kết cha mẹ và con”

Ở nhóm trẻ, các em không chỉ tham gia trò chơi mà được dẫn dắt để nhận diện cảm xúc của chính mình. Có em lần đầu tiên gọi tên được cảm giác áp lực học tập, có em nói về sự im lặng kéo dài trong gia đình. Khi nội dung chuyển sang “áp lực của cha mẹ”, nhiều em bắt đầu thay đổi góc nhìn, từ việc chỉ thấy mình bị yêu cầu sang hiểu thêm những vất vả phía sau của người lớn.

Trong khi đó, ở phần dành cho cha mẹ, câu chuyện giao tiếp với con tuổi vị thành niên được đặt ra trực diện. Không ít phụ huynh thừa nhận thói quen “nói thay vì nghe”, hoặc chỉ quan tâm đến kết quả học tập mà bỏ qua cảm xúc của con. Những trao đổi tại chỗ, dù ngắn, nhưng cho thấy một sự dịch chuyển nhất định trong cách nhìn nhận.

Các em thảo luận về những áp lực trong cuộc sống của cha mẹ

Phần kết hợp cha mẹ và con là nơi những thay đổi nhỏ bắt đầu rõ ràng hơn. Đặc biệt, hoạt động viết thư đã tạo ra một không khí khác hẳn so với đầu chương trình. Những đứa trẻ vốn ít nói cúi xuống viết, có em dừng lại khá lâu trước khi tiếp tục. Khi những lá thư được trao tay, không gian dường như lắng lại. Có phụ huynh ngồi im khá lâu sau khi đọc; có người phải quay đi để né tránh những giọt nước mắt. Không có những lời lẽ lớn lao, nhưng từ chính cách các em diễn đạt, nhiều cha mẹ lần đầu nhìn thấy rõ hơn thế giới nội tâm của con mình, những áp lực và mong muốn của con.

Ở góc độ rộng hơn, chương trình cũng cho thấy một cách làm mới trong hoạt động công đoàn, khi sự quan tâm được mở rộng từ nơi làm việc đến đời sống gia đình của người lao động.Chia sẻ tại chương trình, đại diện công đoàn cơ sở công ty TNHH Giầy Alena Việt Nam - bà Trịnh Thị Nguyệt cho biết: “Thực tế không ít gia đình công nhân đang thiếu đối thoại, không phải vì không quan tâm mà vì họ chưa có cách. Chúng tôi phối hợp cùng công đoàn cấp trên và Trung tâm Nghiên cứu và Đào tạo Phát triển Cộng đồng tổ chức chương trình này để tạo một điểm chạm ban đầu, nơi cha mẹ và con có thể nói với nhau những điều bình thường nhưng lâu nay chưa nói được. Khi đối thoại được mở ra, việc đồng hành trong gia đình cũng sẽ dễ dàng hơn.”

Từ một chương trình kéo dài nửa ngày, giá trị để lại không nằm ở thời lượng, mà ở những cuộc đối thoại được khơi mở sau đó trong mỗi gia đình. Khi cha mẹ và con cái bắt đầu lắng nghe nhau theo một cách khác, những khoảng cách tưởng như quen thuộc cũng dần được thu hẹp. Và đó cũng là điều mà những hoạt động như thế này hướng tới: không ồn ào, nhưng đủ để tạo ra những thay đổi bền bỉ từ bên trong mỗi gia đình.

Trịnh Bồng